سن مارکوس، کالیفرنیا – دکتر ابراهیم المرعشی، دانشیار دانشگاه ایالتی کالیفرنیا در سن مارکوس، در تاریخ ۲۳ فوریه ۲۰۲۶ در برنامه «آسیا وان» نگرانیهای جدی درباره حکومت افغانستان و امنیت منطقهای مطرح کرد.
او تأکید کرد که رژیم طالبان همچنان از نظر قومی محدود و انحصاری است و قدرت را در دست گروه پشتون غلزایی متمرکز کرده و تاجیکها، هزارهها، ازبکها و ترکمنها را کنار گذاشته است. این نبود شمولیت، به گفته او، مقاومت داخلی را تقویت کرده، اعتماد منطقهای را تضعیف نموده و بیثباتی افغانستان را تشدید کرده است.
دکتر المرعشی گفت: «انحصار قدرت توسط طالبان پیامدهای بلندمدت دارد. جوامع به حاشیه رانده شده همچنان از نظر سیاسی منزوی هستند و این محرومیت مشروعیت حکومت کابل را تهدید میکند و فضای فعالیت برای شبکههای افراطی ایجاد مینماید.»
او یادآور شد که درگیریهای قومی تاریخی افغانستان، بهویژه در دره پنجشیر با نیروهای احمد شاه مسعود، زمینه گسترش القاعده در دهه ۱۹۹۰ را فراهم کرد. امروز طالبان در کنترل کامل داعش – ولایت خراسان و تحریک طالبان پاکستان ناکام ماندهاند و این امر تهدیدهای امنیتی مداوم نه تنها در افغانستان بلکه در کل منطقه ایجاد کرده است.
وی افزود که کشورهای همسایه، با وجود پیوندهای قومی فرامرزی، ثبات را بر همبستگی قومی ترجیح میدهند و این بازتاب پیامدهای حکومت انحصاری کابل است. پاکستان بهویژه با نگرانیهای امنیتی موجه در برابر حضور بیمهار گروههای شبهنظامی در مرز افغانستان روبهروست.
دکتر المرعشی تأکید کرد که ثبات بلندمدت افغانستان به ایجاد ساختارهای حکومتی فراگیر وابسته است نه حفظ رژیم محدود قومی. او گفت: «مگر اینکه تاجیکها، هزارهها، ازبکها و ترکمنها بهطور معنادار در فرآیندهای سیاسی مشارکت داده شوند، بیثباتی ادامه خواهد یافت و خطرات امنیتی منطقهای افزایش خواهد یافت.»
او نتیجه گرفت که در حالی که پاکستان به دنبال ثبات است، مدل حکومتی کنونی افغانستان همچنان سختگیرانه، ایدئولوژیک و انحصاری باقی مانده و نیاز فوری به همکاری منطقهای و اصلاحات سیاسی فراگیر را برجسته میکند.