در ولایت کنر افغانستان، سفر اخیر یک یوتیوبر مشهور هندی و تصاویر و واقعیتهایی که پس از آن منتشر شده، پرده از وضعیت امنیتی منطقه و شبکههای مسلح مخالف پاکستان برداشته است.
پاکستان برای مدت طولانی در برابر جامعهٔ جهانی و حکومت افغانستان این موضع را مطرح کرده است که از خاک افغانستان برای انجام حملات تروریستی علیه پاکستان و فعالیت عناصر مخالف پاکستان استفاده میشود. رویدادها، ویدیوها و شواهد تازه از کنر، به گفتهٔ این متن، موضع دیرینهٔ اسلامآباد را تأیید میکند.
سفر ولاگر هندی
بر اساس اطلاعات منتشرشده، این یوتیوبر هندی از ولایت حساس و مرزی کنر دیدار کرده است؛ جایی که گفته میشود ادارهٔ طالبان نهتنها برای او تشریفات و امنیت ویژه فراهم کرده، بلکه دسترسی او را تا نوار مرزی افغانستان و پاکستان نیز ممکن ساخته است. گفته میشود حدود ۱۰ جنگجوی مسلح طالبان با سلاحهای پیشرفته در اطراف او حضور داشتند و به او اطمینان داده شده بود که مسئولیت امنیتش بر عهدهٔ حکومت طالبان است.
نگرانکنندهتر اینکه در این منطقهٔ حساس، به یوتیوبر هندی اجازه داده شده است با استفاده از کمره، مواضع نظامی پاکستان و حتی پرچمهای ملی نصبشده در این مواضع را فیلمبرداری کند؛ موضوعی که پرسشهای جدی دربارهٔ حساسیت منطقه و عملکرد مقامهای افغان مطرح میکند.
تماسها و پیوندها
نقش تحریک طالبان پاکستان در این ماجرا نیز به شکل نگرانکنندهای مطرح شده است. بر اساس گزارشها و اظهارات خود یوتیوبر، در جریان اقامت او در کنر، یکی از اعضای واحد استخبارات تحریک طالبان پاکستان با این ولاگر هندی تماس گرفته و شمارهٔ تلفن او را دریافت کرده است. گفته میشود همان شب نیز با او تماس تلفنی برقرار شده است.
پس از آنکه ادارهٔ طالبان از این تماس آگاه شد، با توجه به حساسیت موضوع، شهروند هندی را تحت عنوان ملاحظات امنیتی فوراً از منطقهٔ مرزی دور کرده و به دفتر خود منتقل کرده است.
این اقدام طالبان، بر اساس این روایت، پرسشهایی جدی دربارهٔ میزان آگاهی آنان از حضور گروههای مسلح مخالف پاکستان در نزدیکی مرز و روابط احتمالی با این گروهها ایجاد کرده است.
شواهد ویدیویی و روایت بحثبرانگیز
ویدیوهای منتشرشده از این سفر، تصاویر قابل توجهی از وضعیت منطقه ارائه میکنند. در این ویدیوها دیده میشود که یوتیوبر در نزدیکی مرز پاکستان و در میان افراد مسلح به تهیهٔ ولاگ میپردازد.
این یوتیوبر همچنین از فضای بهشدت نگرانکنندهٔ منطقه و نشانههای جنگ و تیراندازی سخن گفته و حضور حدود ۱۰ فرد مسلح در جریان نزدیکشدن او به مرز را تجربهای غیرعادی و پرتنش توصیف کرده است.
بر اساس این ویدیوها و روایت مطرحشده، پرسشهایی دربارهٔ میزان آزادی عمل تحریک طالبان پاکستان در مناطق تحت کنترل طالبان، رفتوآمد و ارتباطات این گروه و احتمال تماس آن با عناصر خارجی به وجود آمده است.
موضع پاکستان
پاکستان همواره در مجامع بینالمللی تأکید کرده است که پس از بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان، گروههایی مانند تحریک طالبان پاکستان از فضای امن و آزادی عملیاتی بیشتری برخوردار شدهاند و پاکستان در نتیجهٔ حملات این گروه متحمل تلفات سنگین شده است.
تماس ادعایی میان واحد استخبارات تحریک طالبان پاکستان و یوتیوبر هندی در نزدیکی مرز کنر و واکنش طالبان به این موضوع، از دیدگاه مطرحشده در این گزارش، پرسشهای جدی دربارهٔ فعالیت شبکههای مسلح مخالف پاکستان در خاک افغانستان ایجاد میکند.
همچنین ادعاهایی دربارهٔ ارتباط میان عناصر هندی و تحریک طالبان پاکستان مطرح شده که در صورت تأیید مستقل، میتواند پیامدهای مهمی برای امنیت پاکستان و ثبات منطقه داشته باشد.
زنگ خطر برای جامعهٔ جهانی
این وضعیت تنها برای پاکستان نگرانکننده نیست، بلکه برای امنیت و ثبات سراسر منطقه نیز اهمیت دارد. اگر حکومت طالبان نتواند به تعهدات خود مبنی بر جلوگیری از استفاده از خاک افغانستان علیه کشورهای دیگر عمل کند، احتمال افزایش تنشهای منطقهای بیشتر خواهد شد.
پاکستان تاکنون بر دیپلماسی و خویشتنداری تأکید کرده است، اما امنیت شهروندان و مرزهای خود را موضوعی غیرقابل مصالحه میداند.
اکنون توجه جامعهٔ جهانی به این پرسش معطوف شده است که حکومت طالبان تا چه اندازه میتواند مانع فعالیت تحریک طالبان پاکستان و سایر گروههای مسلح مخالف پاکستان در خاک افغانستان شود و آیا در عمل برای جلوگیری از استفاده از خاک افغانستان علیه کشورهای همسایه اقدام خواهد کرد یا خیر