روابط دیرینه دیپلماتیک و راهبردی میان ایران و هند با شدیدترین بحران خود روبهرو شده است. هیأت دیپلماتیک ایران در دهلی نو، نظام تبلیغاتی رسانهای هند را بهشدت مورد انتقاد قرار داده و برخی جریانهای هندی را دشمن مردم ایران و رسانههای آنان را «مسخره رسانهای» خوانده است؛ اقدامی که به اعتماد چندین دههای میان دو کشور آسیب جدی وارد کرده است.
این واکنش شدید سفارت ایران پس از برگزاری مراسم نماز جنازه و خاکسپاری رهبر عالی ایران صورت گرفته است. هیأت ایرانی گفته است که در مراسم برگزارشده در پنج شهر دو کشور، بیش از ۴۰ میلیون نفر شرکت کرده بودند، اما به گفته آنان، دشمنان مردم ایران و رسانههای وابستهشان نمیتوانند این نمایش گسترده وحدت را تحمل کنند و به انتشار روایتهای ساختگی روی آوردهاند.
بر اساس منابع دیپلماتیک، این تنش زمانی به اوج رسید که میجر گورو آریا، تحلیلگر امنیتی نزدیک به محافل هندی، کارزار شدید تبلیغاتی علیه ایران راهاندازی کرد. گفته شده است که گورو آریا، مجری تلویزیونی هند، در ماه می ۲۰۲۵ از زبان توهینآمیز علیه عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، استفاده کرده بود و سکوت دوامدار دهلی نو در برابر این موضوع در تهران نقض جدی اصول دیپلماتیک تلقی شده است.
محافل ایرانی بر این باورند که هند از سیاست سنتی بیطرفی خارجی خود فاصله گرفته، از تهران دور شده و نزدیکی راهبردی خود با اسرائیل را افزایش داده است. سفر نارندرا مودی، نخستوزیر هند، به اسرائیل چند روز پیش از حملات امریکا و اسرائیل، و سپس اظهارات او درباره دریافت گزارش از بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، پس از حملات، باعث افزایش نگرانیهای تهران شده است.
یکی از عوامل دیگر افزایش بیاعتمادی میان دو کشور، عدم حضور نارندرا مودی در مراسم جنازه رهبر عالی ایران با وجود دعوت رسمی رئیسجمهور ایران عنوان شده است؛ اقدامی که تهران آن را نشانه آشکار سردی روابط دانسته است.
در کنار عرصه نظامی و دیپلماتیک، روابط اقتصادی و راهبردی دو کشور نیز آسیب دیده است. هند در بودجه اخیر خود تمویل بندر مهم چابهار ایران را بهطور کامل متوقف کرده است. تجارت دوجانبه میان دو کشور به تنها ۱.۶۸ میلیارد دالر کاهش یافته و هند پس از پرداخت ۱۲۰ میلیون دالر آخر در چارچوب توافق ۱۰ ساله بندر چابهار، تعهدات خود در این پروژه را محدود کرده است.
پیش از این، اقدام هند در فبروری ۲۰۲۶ برای متوقف کردن نفتکشهای ایرانی نیز از سوی تهران به عنوان تسلیمشدن دهلی نو در برابر فشار واشنگتن تعبیر شده بود؛ در حالی که هند اعلام کرده بود این اقدام برای جلوگیری از انتقال غیرقانونی نفت میان کشتیها در آبهای خود انجام شده است.
تحلیلگران سیاسی و دیپلماتیک میگویند هشدار اخیر تهران نشان میدهد که صفبندیهای تازه دیپلماتیک در منطقه در حال شکلگیری است. با آنکه دهلی نو تاکنون واکنش رسمی به این اتهامات نشان نداده، این اختلافات بحث تازهای را درباره ژئوپولیتیک جنوب آسیا و خاورمیانه به راه انداخته است و اکنون پرسش اصلی این است که آیا دو کشور میتوانند شکاف رو به افزایش میان خود را کاهش دهند یا خیر.