پاکستان با اثبات دوباره اهمیت و نفوذ خود در افق دیپلماسی جهانی، روایت چندینساله هند مبنی بر «انزوای پاکستان» را بهطور کامل از میان برده است. تحولات اخیر دیپلماتیک و ثبات اقتصادی نشان میدهد که اسلامآباد نهتنها در مرکز سیاست منطقهای قرار دارد، بلکه بهعنوان یک بازیگر فعال و اجتنابناپذیر در سطح جهانی نیز مطرح شده است.
دهلینو در سالهای گذشته تلاش میکرد روایت منزویسازی پاکستان را در سطح جهانی ترویج کند، اما اکنون این روایت همچون «تایتانیک» در حال غرق شدن است. هند گمان میکرد پاکستان در نتیجه فشارهای اقتصادی و خستگی دیپلماتیک به حاشیه رانده خواهد شد، اما پاکستان با بهرهگیری از موقعیت جغرافیایی و جایگاه راهبردی خود، بار دیگر به محافلی بازگشته که تصمیمات مهم منطقهای و جهانی در آنها شکل میگیرد.
سیاست خارجی موفق و هماهنگی راهبردی
این بازگشت پاکستان تصادفی نیست، بلکه حاصل برنامهریزی دقیق راهبردی و هماهنگی مؤثر ملکی-نظامی است. تحت رهبری جنرال عاصم منیر، جایگاه دفاعی و دیپلماتیک کشور بیش از پیش تقویت شده است. سیاست خارجی اخیر پاکستان بهجای رویکردهای پرتنش، بر گسترش روابط، میانجیگری و حفظ توازن منطقهای تمرکز داشته است؛ رویکردی که باعث احیای روابط با واشنگتن، بیجینگ، تهران، ریاض و کشورهای خلیج شده و جایگاه پاکستان را در معادلات بینالمللی مستحکمتر کرده است.
اعتراف دیپلماتهای هندی به شکست
برتری پاکستان اکنون حتی در داخل هند نیز مورد اعتراف قرار گرفته است. کمیسران عالی پیشین هند و تحلیلگران این کشور در نوشتههای خود اذعان میکنند که روایت «پاکستانِ منزوی» دیگر به پایان رسیده است. بهگفته کارشناسان هندی، ثبات و پیشرفت پاکستان به یک «نگرانی راهبردی» برای هند تبدیل شده، زیرا از یکسو اسلامآباد در حال گسترش روابط جهانی است و از سوی دیگر دولت مودی بهدلیل سیاستهای سنتی و چالشهای داخلی در دفاع از مواضع خود با دشواری مواجه است.
نقش میانجی و رابط
جامعه جهانی اکنون پاکستان را بهعنوان یک میانجی و رابط قابل اعتماد میبیند. در حالیکه دیپلماسی هند با تردید و محدودیت روبهروست، پاکستان توانایی خود را در ایفای نقشی متوازن در بحرانها به اثبات رسانده است. برای دستیابی به جایگاه جهانی، ثبات و تعادلی لازم است که پاکستان آن را بهصورت عملی نشان داده است.
سخن پایانی
این بازگشت پاکستان نشان میدهد که با تبلیغات نمیتوان واقعیتها را تغییر داد. هرچه اسلامآباد سریعتر جایگاه دیپلماتیک خود را بازمییابد، نگرانی دهلینو بیشتر آشکار میشود. پاکستان دیگر منزوی نیست، بلکه این هند است که در برابر این بازگشت، نگران و تحت فشار به نظر میرسد.