منابع میگویند که محاصره دریایی امریکا در اصل مشکل اساسی نبود، زیرا امریکا آماده بود برای اعتمادسازی در جریان مذاکرات، آن را بهگونه موقت رفع کند. مانع اصلی، روند کند تصمیمگیری در تهران و نحوه رسیدن پیامها به رهبر عالی است
وضعیت کنونی مذاکرات ایران و امریکا
وضعیت زمانی تغییر کرد که پیش از حرکت هیئت امریکایی، واشنگتن از طریق پاکستان برخی پیشنهادهای تازه به ایران ارسال کرد و خواهان پاسخ واضح در مورد آنها شد۔
اسلامآباد: دور دوم مذاکرات برنامهریزیشده میان امریکا و ایران در اسلامآباد هنوز با عدم قطعیت روبهرو است؛ جایی که با وجود آمادگی کامل واشنگتن، نرسیدن پاسخ نهایی از سوی تهران روند دیپلماتیک را به مرحلهای پیچیده کشانده است۔
به گفته منابع، اگر همهچیز مطابق برنامه پیش میرفت، امروز (چهارشنبه) مذاکرهکنندگان امریکایی و ایرانی در اسلامآباد بر سر یک میز حضور میداشتند۔ پاکستان پس از دور نخست، از طریق دیپلماسی پشتپرده تمامی آمادگیها را برای این دور دوم تکمیل کرده بود۔ در واشنگتن نیز جدیت موضوع از اینجا آشکار بود که برنامه سفر افرادی چون استیو ویتکوف و جیرڈ کوشنر از میامی ترتیب شده بود و طیاره معاون رئیسجمهور جِیدی ونس نیز آماده پرواز بود۔ در اسلامآباد تدابیر امنیتی در سطحی اتخاذ شده بود که معمولاً برای سفر رئیسجمهور امریکا انجام میشود، که نشان میداد در صورت نیاز، دونالد ترامپ نیز ممکن بود شخصاً حضور یابد۔
وضعیت زمانی دگرگون شد که پیش از حرکت هیئت امریکایی، واشنگتن از طریق پاکستان پیشنهادهای تازهای را به ایران فرستاد و خواستار پاسخ روشن شد۔ امریکا میخواست که در دور دوم، بهجای گفتگوهای صرفاً تشریفاتی، پیشرفتی بهسوی یک توافق نهایی حاصل شود۔
در ابتدا، ایران ظاهراً آمادگی نشان داد، اما در لحظات حساس، نشانههایی از عقبنشینی از سوی رسانههای دولتی و مقامات تهران دیده شد۔ بر اساس یک ارزیابی، حلقههای تندرو در داخل ایران با این توافق احتمالی مخالفت کرده و آن را «سند تسلیم» میدانند۔
منابع میگویند که محاصره دریایی امریکا مشکل اصلی نبود، زیرا واشنگتن آماده بود آن را بهگونه موقت رفع کند۔ مانع اصلی، روند کند تصمیمگیری در تهران و دشواری رساندن پیامها به رهبر عالی است، که گفته میشود از طریق پیکها انجام میشود۔ هرچند تمدید آتشبس یک نشانه مثبت تلقی میشود و تنش فوری کاهش یافته، اما تهران هنوز واکنش رسمی در این باره نیز نشان نداده است۔
به باور ناظران دیپلماتیک، تلاشهای صادقانه پاکستان هنوز برای دستیابی به یک پیشرفت در لحظات آخر ادامه دارد۔ کارشناسان میگویند این وضعیت نشان میدهد که «هنوز همهچیز پایان نیافته است»، اما اختلافات داخلی در رهبری ایران و شکافهای ارتباطی، بزرگترین مانع در برابر هر توافق مهم بهشمار میرود۔ تا زمانی که تضمینهای عملی از هر دو طرف ارائه نشود، منطقه همچنان درگیر کشمکش دیپلماتیک و عدم قطعیت باقی خواهد ماند۔