سازمان عفو بینالملل میگوید طالبان پس از تسلط دوباره بر افغانستان، نظام حقوقی کشور را بهطور کامل از بین برده و آن را با یک ساختار مذهبی سختگیرانه بر اساس تفسیر خود از شریعت جایگزین کردهاند
در اعلامیهای که به مناسبت چهارمین سالروز سقوط کابل نشر شده، این نهاد از طالبان خواسته است که به «اجرای خودسرانه عدالت» پایان دهند و چارچوبهای قانونی مبتنی بر تعهدات بینالمللی را دوباره به افغانستان بازگردانند
بر بنیاد این گزارش، ساختار عدلی طالبان سرشار از بیعدالتی، محاکمههای ناعادلانه، تعصبات شخصی و مجازاتهایی مانند شلاق در ملأ عام است. این سیستم فاقد شفافیت و پاسخگویی بوده و اصول اساسی حقوق بشر را نقض میکند
عفو بینالملل همچنین هشدار داده است که طالبان بخشهای مهم عدلی از جمله محاکم خانواده، دادگاه نوجوانان و نهادهای حامی زنان را منحل کردهاند و عملاً زنان را از دسترسی به عدالت محروم ساختهاند
سمیرا حمیدی، مسئول بخش جنوب آسیا در این نهاد، میگوید نظام قضایی طالبان بر پایه ترس و کنترل بنا شده و عدالت را برای بسیاری از افغانها، بهویژه زنان، دستنیافتنی کرده است
عفو بینالملل از طالبان خواسته است که فوراً به مجازاتهای بدنی و سرکوب حقوق بشر پایان دهند، استقلال قضایی را تضمین کنند و به تعهدات بینالمللی افغانستان پایبند بمانند
این نهاد همچنین از جامعه جهانی خواسته است با فشار دیپلماتیک و تعامل اصولی، طالبان را به بازگرداندن حاکمیت قانون و احترام به حقوق بشر وادار کنند
پس از برگشت طالبان به قدرت، آنها قانون اساسی و دیگر قوانین نافذ افغانستان را ملغا اعلام کرده و امور حکومتداری را براساس فرامین رهبر خود، هبتالله آخوندزاده، پیش میبرند